PhonePe, GPay ಗ್ರಾಹಕರ ಗಮನಕ್ಕೆ: ಬಂತು ಹೊಸ 1 ಗಂಟೆಯ ಲಾಕಿಂಗ್ ಯುಪಿಐ ರೂಲ್ಸ್?

“ನಿಮ್ಮ ಮಗ ಆಕ್ಸಿಡೆಂಟ್ ಮಾಡಿದ್ದಾನೆ, ಪೊಲೀಸ್ ಸ್ಟೇಷನ್ ನಲ್ಲಿದ್ದಾನೆ, ಕೇಸ್ ಮುಚ್ಚಿಹಾಕಲು ತಕ್ಷಣ 50 ಸಾವಿರ ಕಳಿಸಿ” ಎಂದು ನಕಲಿ ಪೊಲೀಸ್ ಅಧಿಕಾರಿಯೊಬ್ಬ ನಿಮಗೆ ಬೆಳ್ಳಂಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಕಾಲ್ ಮಾಡಿದರೆ ನಿಮ್ಮ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಏನಾಗಬಹುದು? ಗಾಬರಿಯಲ್ಲಿ ನಿಮ್ಮ ಮಗನಿಗೆ ಕರೆ ಮಾಡದೆಯೇ, ಅವರು ಕಳಿಸಿದ ಕ್ಯೂಆರ್ ಕೋಡ್‌ಗೋ ಅಥವಾ ನಂಬರ್‌ಗೋ ಗೂಗಲ್ ಪೇ, ಫೋನ್ ಪೇ ಮೂಲಕ ಹಣ ಕಳಿಸಿಬಿಡುತ್ತೀರಿ. ಅರ್ಧ ಗಂಟೆ ಬಿಟ್ಟು ನಿಮ್ಮ ಮಗನೇ ಕಾಲ್ ಮಾಡಿ “ನಾನು ಆರಾಮಾಗಿದ್ದೀನಿ” ಎಂದಾಗ ನೀವು ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ವಂಚನೆಗೆ ಒಳಗಾಗಿದ್ದೀರಿ ಎಂಬ ಸತ್ಯ ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಸೈಬರ್ ವಂಚನೆಗಳಿಂದ ನಿಮ್ಮ ಕಷ್ಟದ ಹಣವನ್ನು ಉಳಿಸಲು ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ (RBI) ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಹೆಜ್ಜೆಯೊಂದನ್ನು ಇಡುತ್ತಿದೆ.

ಏನಿದು 10 ಸಾವಿರದ ಹೊಸ ರೂಲ್ಸ್?

ಪ್ರಸ್ತುತ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಯುಪಿಐ (UPI) ಎಂದರೆ ಮಿಂಚಿನ ವೇಗ. ಸ್ಕ್ಯಾನ್ ಮಾಡಿ ಪಿನ್ ಹೊಡೆದ ಮರುಕ್ಷಣವೇ ಹಣ ಬೇರೆಯವರ ಖಾತೆಗೆ ಸೇರಿರುತ್ತದೆ . ಆದರೆ, ಈ ವೇಗವನ್ನೇ ಬಂಡವಾಳ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿರುವ ಸೈಬರ್ ಕಳ್ಳರು, ಜನರನ್ನು ಬೆದರಿಸಿ ಅಥವಾ ಡೀಪ್ ಫೇಕ್ (Deepfake) ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಬಳಸಿ ಹಣ ದೋಚುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. 2025ರ ಒಂದೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಸೈಬರ್ ವಂಚಕರು ಬರೋಬ್ಬರಿ 22,931 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳನ್ನು ಭಾರತೀಯರಿಂದ ಲೂಟಿ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.

ಇದಕ್ಕೆ ಬ್ರೇಕ್ ಹಾಕಲು ಆರ್ ಬಿ ಐ (RBI) ಒಂದು ಡಿಸ್ಕಷನ್ ಪೇಪರ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದೆ . ಈ ಹೊಸ ನಿಯಮದ ಪ್ರಕಾರ, ನೀವು ನಿಮ್ಮ ಕಾಂಟ್ಯಾಕ್ಟ್ ಲಿಸ್ಟ್ ನಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲದ, ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಹಣ ಕಳಿಸುತ್ತಿರುವ ‘ಹೊಸ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ’ 10,000 ರೂಪಾಯಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಣವನ್ನು ವರ್ಗಾವಣೆ ಮಾಡಿದರೆ, ಆ ಹಣ ತಕ್ಷಣವೇ ಅವರಿಗೆ ಹೋಗಿ ತಲುಪುವುದಿಲ್ಲ.

ಹಣ ಏನಾಗುತ್ತದೆ? ಕ್ಯಾನ್ಸಲ್ ಮಾಡುವುದು ಹೇಗೆ?

ನೀವು ಹಣ ಕಳಿಸಿದ ತಕ್ಷಣ ನಿಮ್ಮ ಅಕೌಂಟ್ ನಿಂದ ಹಣ ಕಟ್ ಆಗುತ್ತದೆ (ಇದನ್ನು ಪ್ರಾವಿಷನಲ್ ಡೆಬಿಟ್ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ). ಆದರೆ ಆ ಹಣ ರಿಸೀವರ್ ನ ಅಕೌಂಟ್ ಗೆ ಹೋಗಿ ಬೀಳುವುದಿಲ್ಲ. ಬದಲಾಗಿ, 1 ಗಂಟೆಯ ಕಾಲ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ ನಲ್ಲಿ ಅತಂತ್ರವಾಗಿ (ಲಾಕ್ ಆಗಿ) ನಿಂತಿರುತ್ತದೆ.

ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ನೀವು ಗಾಬರಿಯಲ್ಲಿ ನಕಲಿ ಪೊಲೀಸರಿಗೆ ಹಣ ಕಳಿಸಿದ್ದೀರಿ ಎಂದುಕೊಳ್ಳಿ. 15 ನಿಮಿಷದ ನಂತರ ಅದು ಫೇಕ್ ಕಾಲ್ ಎಂದು ನಿಮಗೆ ಗೊತ್ತಾದರೆ, ಈ 1 ಗಂಟೆಯ ವಿಂಡೋ ಒಳಗಡೆ ನಿಮ್ಮ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಪ್ ನಲ್ಲಿರುವ ‘ಕ್ಯಾನ್ಸಲ್’ (Cancel) ಆಪ್ಷನ್ ಬಳಸಿ ಟ್ರಾನ್ಸಾಕ್ಷನ್ ಅನ್ನು ರದ್ದು ಮಾಡಬಹುದು. ಆ ಹಣ ಕಳ್ಳರ ಕೈ ಸೇರುವ ಬದಲು ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ನಿಮ್ಮ ಖಾತೆಗೆ ವಾಪಸ್ ಬರುತ್ತದೆ.

ಯಾವ ಪೇಮೆಂಟ್ ಗಳಿಗೆ ವಿನಾಯಿತಿ ಇದೆ? ಅಂಗಡಿಯವರಿಗೆ ತೊಂದರೆಯಾ?

ಹಾಗಾದರೆ ದಿನಸಿ ಅಂಗಡಿಗೆ ಹೋದಾಗ, ಟಿವಿ-ಫ್ರಿಡ್ಜ್ ಖರೀದಿಸಿದಾಗ 10 ಸಾವಿರದ ಮೇಲೆ ಬಿಲ್ ಆದರೆ ಅಂಗಡಿಯವನು 1 ಗಂಟೆ ಕಾಯಬೇಕಾ? ಖಂಡಿತ ಇಲ್ಲ. ಆರ್ ಬಿ ಐ ಕೆಲವು ಸ್ಪಷ್ಟ ವಿನಾಯಿತಿಗಳನ್ನು ನೀಡಿದೆ:

1. ಮರ್ಚೆಂಟ್ ಪೇಮೆಂಟ್ಸ್ (Merchant Payments): ನೀವು ಮಾಲ್ ಗಳಲ್ಲಿ, ದಿನಸಿ ಅಂಗಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ಯೂಆರ್ (QR) ಕೋಡ್ ಸ್ಕ್ಯಾನ್ ಮಾಡಿ ಪೇ ಮಾಡಿದರೆ ಅದು ರಿಜಿಸ್ಟರ್ಡ್ ಮರ್ಚೆಂಟ್ ಅಕೌಂಟ್ ಆಗಿರುವುದರಿಂದ 1 ಗಂಟೆ ಡಿಲೇ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ತಕ್ಷಣ ಹಣ ಹೋಗುತ್ತದೆ .
2. ರಿಕರಿಂಗ್ ಪೇಮೆಂಟ್ಸ್ (Recurring Payments): ಪ್ರತಿ ತಿಂಗಳು ಕಟ್ಟುವ ಇಎಂಐ (EMI), ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ಬಿಲ್, ಫಾಸ್ಟ್ ಟ್ಯಾಗ್ ರೀಚಾರ್ಜ್ ಗಳಿಗೆ ಈ ರೂಲ್ಸ್ ಅನ್ವಯಿಸುವುದಿಲ್.
3. ವೈಟ್ ಲಿಸ್ಟಿಂಗ್ (Whitelisting): ನಿಮ್ಮ ಮನೆ ಮಾಲೀಕರು, ಆಸ್ಪತ್ರೆ, ಅಥವಾ ಕುಟುಂಬದ ಸದಸ್ಯರ ಅಕೌಂಟ್ ಗಳನ್ನು ನೀವು ಮುಂಚಿತವಾಗಿಯೇ ‘ಟ್ರಸ್ಟೆಡ್ ಪೇಯಿ’ (Trusted Payee) ಎಂದು ಸೇರಿಸಿಟ್ಟುಕೊಂಡರೆ, ಅವರಿಗೆ ಎಷ್ಟು ಹಣ ಕಳಿಸಿದರೂ ಡಿಲೇ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ.

ಹಳೆಯ ಮತ್ತು ಹೊಸ ಯುಪಿಐ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಇಲ್ಲಿದೆ:

. ನೀಡ್ಸ್ ಆಫ್ ಪಬ್ಲಿಕ್ ಸಲಹೆ

“ಮಧ್ಯರಾತ್ರಿ ಮೆಡಿಕಲ್ ಎಮರ್ಜೆನ್ಸಿ ಬಂದಾಗ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ಬಿಲ್ ಕಟ್ಟಲು ಈ 1 ಗಂಟೆಯ ರೂಲ್ಸ್ ಅಡ್ಡಿಯಾಗಬಹುದು ಎಂದು ಚಿಂತಿಸಬೇಡಿ. ಈ ನಿಯಮ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದ ಕೂಡಲೇ, ನಿಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದ ಆಪ್ತರು, ನಿಮ್ಮ ಫ್ಯಾಮಿಲಿ ಡಾಕ್ಟರ್, ಮತ್ತು ನಿಮ್ಮ ಮನೆ ಮಾಲೀಕರ ಅಕೌಂಟ್ ವಿವರಗಳನ್ನು ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಪ್ ನಲ್ಲಿ ‘ವೈಟ್ ಲಿಸ್ಟ್’ (Whitelist) ಅಥವಾ ‘ಟ್ರಸ್ಟೆಡ್ ಕಾಂಟ್ಯಾಕ್ಟ್’ ಆಗಿ ಸೇರಿಸಿಬಿಡಿ. ಇದರಿಂದ ಎಮರ್ಜೆನ್ಸಿ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷಾಂತರ ರೂಪಾಯಿ ಕಳಿಸಿದರೂ ತಕ್ಷಣ ಪೇಮೆಂಟ್ ಆಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ನಿಮ್ಮ ನೆಮ್ಮದಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ.”

ಈ ಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ಓದಿ

ದಯವಿಟ್ಟು ಗಮನಿಸಿ: ನೀಡ್ಸ್ ಆಫ್ ಪಬ್ಲಿಕ್ ತನ್ನ ಓದುಗರಿಗೆ ನಿಖರವಾದ ಮತ್ತು ಅಧಿಕೃತ ಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಪ್ರಕಟಿಸುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ನಾವು ಯಾವುದೇ ಅನಧಿಕೃತ ಮತ್ತು ಸುಳ್ಳು ಮಾಹಿತಿ ಬಿತ್ತರಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

ಲಿಂಗರಾಜ ರಾಮಪುರ

ಲಿಂಗರಾಜ ರಾಮಪುರ (Lingaraj Ramapur) ಅವರು NeedsOfPublic.in ನ ಸಂಸ್ಥಾಪಕರು ಮತ್ತು ಪ್ರಧಾನ ಸಂಪಾದಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಧಾರವಾಡದಿಂದ ಐಟಿ (BCA, MCA) ಹಾಗೂ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ ಮತ್ತು ಸಮೂಹ ಸಂವಹನದಲ್ಲಿ ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ (M.A) ಪದವಿ ಪಡೆದಿರುವ ಇವರು ತಾಂತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ಮಾಧ್ಯಮ ರಂಗದ ಅಪರೂಪದ ಸಂಗಮವಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಡಿಜಿಟಲ್ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಕಾಲಿಡುವ ಮುನ್ನ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಬಹುರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಂಪನಿಗಳಾದ Infosys ಮತ್ತು Concentrix ನಲ್ಲಿ ತಾಂತ್ರಿಕ ಹುದ್ದೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ ಜಾಗತಿಕ ಅನುಭವ ಇವರಿಗಿದೆ. 2017 ರಿಂದ ಮಾಧ್ಯಮ ರಂಗದಲ್ಲಿದ್ದು, ಕಳೆದ 9 ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಡೇಟಾ-ಆಧಾರಿತ ವರದಿಗಾರಿಕೆ, ನಿಖರವಾದ ಫ್ಯಾಕ್ಟ್-ಚೆಕಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ತಲುಪಿಸುವ ಸಂಪಾದಕೀಯ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಮುನ್ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.