ಪೋಷಕರು ‘ವಿಲ್’ ಬರೆಯದೆ ನಿಧನರಾದರೆ ಆಸ್ತಿ ಹಂಚಿಕೆ ಹೇಗೆ? ಇಲ್ಲಿದೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಕಾನೂನು ಮಾಹಿತಿ

ಬೆಂಗಳೂರು: ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಆಸ್ತಿ ವಿಚಾರ ಬಂದಾಗ ಹಿರಿಯರು ಅಥವಾ ಪೋಷಕರು ಯಾವುದೇ ಉಯಿಲು (Will) ಬರೆಯದೆ ನಿಧನರಾದಲ್ಲಿ, ಆ ಆಸ್ತಿಯ ಮುಂದಿನ ವಾರಸುದಾರರು ಯಾರು ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಕಾಡುವುದು ಸಹಜ. ಇದನ್ನು ಕಾನೂನು ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ‘ಇಂಟೆಸ್ಟೇಟ್ ಸಕ್ಸೇಷನ್’ (Intestate Succession) ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಆಸ್ತಿ ಹಂಚಿಕೆಯ ನಿಯಮಗಳು ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರವಾದ ಮಾಹಿತಿ ಇಲ್ಲಿದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಹೈಲೈಟ್ಸ್

• ಹಿಂದೂ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರ ಕಾಯ್ದೆ 1956: ಹಿಂದೂಗಳು, ಜೈನರು, ಸಿಖ್ ಮತ್ತು ಬೌದ್ಧರಿಗೆ ಅನ್ವಯ.
• 2005 ರ ತಿದ್ದುಪಡಿ: ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸಮಾನ ಪಾಲು ಕಡ್ಡಾಯ.
• ಮುಸ್ಲಿಂ ಕಾನೂನು: ಷರಿಯಾ ತತ್ವದಡಿ ಆಸ್ತಿ ಹಂಚಿಕೆ.
• ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಮತ್ತು ಪಾರ್ಸಿ: 1925 ರ ಭಾರತೀಯ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರ ಕಾಯ್ದೆಯಡಿ ಹಂಚಿಕೆ.

1. ಹಿಂದೂ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರ ಕಾಯ್ದೆ 1956 (Hindus, Jains, Sikhs, Buddhists)

ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪೋಷಕರು (ತಂದೆ) ಉಯಿಲು ಬರೆಯದೆ ತೀರಿಕೊಂಡರೆ, ಆಸ್ತಿಯು ‘ವರ್ಗ 1’ ರ ವಾರಸುದಾರರಿಗೆ ಸಮನಾಗಿ ಹಂಚಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ.

• ವರ್ಗ 1 ವಾರಸುದಾರರು: ಪತ್ನಿ, ಮಕ್ಕಳು (ಮಗ ಮತ್ತು ಮಗಳು) ಮತ್ತು ಮೃತರ ತಾಯಿ. ಇವರೆಲ್ಲರಿಗೂ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸಮಾನ ಪಾಲಿನ ಹಕ್ಕಿರುತ್ತದೆ.
• ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳ ಹಕ್ಕು: 2005 ರ ಕಾನೂನು ತಿದ್ದುಪಡಿಯ ನಂತರ, ವಿವಾಹಿತ ಅಥವಾ ಅವಿವಾಹಿತ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳಿಗೆ ತಂದೆಯ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಗಂಡುಮಕ್ಕಳಷ್ಟೇ ಸಮಾನ ಹಕ್ಕಿದೆ.
• ವರ್ಗ 2 ವಾರಸುದಾರರು: ಒಂದು ವೇಳೆ ವರ್ಗ 1 ರ ವಾರಸುದಾರರು ಯಾರೂ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ತಂದೆ, ಒಡಹುಟ್ಟಿದವರು ಮತ್ತು ಇತರ ಸಂಬಂಧಿಕರಿಗೆ ಆಸ್ತಿ ಸೇರುತ್ತದೆ.
• ಮಹಿಳೆಯ ಆಸ್ತಿ: ಹಿಂದೂ ಮಹಿಳೆಯು ಉಯಿಲು ಬರೆಯದೆ ತೀರಿಕೊಂಡರೆ, ಆಕೆಯ ಆಸ್ತಿಯು ಮೊದಲು ಆಕೆಯ ಮಕ್ಕಳು ಮತ್ತು ಪತಿಗೆ ಸೇರುತ್ತದೆ. ಅವರು ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಪತಿಯ ವಾರಸುದಾರರಿಗೆ ಅಥವಾ ತಂದೆ-ತಾಯಿಗೆ ಸೇರುತ್ತದೆ.

2. ಮುಸ್ಲಿಂ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರ ಕಾನೂನು (Muslim Personal Law)

ಮುಸ್ಲಿಂ ಸಮುದಾಯದಲ್ಲಿ ಆಸ್ತಿ ಹಂಚಿಕೆಯು ಷರಿಯಾ ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ನಿಯಮಗಳಿವೆ:

• ವ್ಯಕ್ತಿಯು ತನ್ನ ಒಟ್ಟು ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಕೇವಲ 1/3 ಭಾಗವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಉಯಿಲು ಮೂಲಕ ನೀಡಬಹುದು. ಉಳಿದ 2/3 ಭಾಗವನ್ನು ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರವೇ ಹಂಚಬೇಕು.
• ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳಿಗಿಂತ ಎರಡು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪಾಲು ಸಿಗುತ್ತದೆ.
• ಮೃತ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಮಕ್ಕಳಿದ್ದರೆ, ಪತ್ನಿಗೆ 1/8 ಭಾಗ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ 1/4 ಭಾಗ ಸಿಗುತ್ತದೆ.

3. ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಮತ್ತು ಪಾರ್ಸಿ ಕಾನೂನು (Indian Succession Act 1925)

• ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ನರು: ಪತಿ ಅಥವಾ ಪತ್ನಿ ಮರಣ ಹೊಂದಿದಾಗ, ಆಸ್ತಿಯ 1/3 ಭಾಗ ಸಂಗಾತಿಗೆ ಮತ್ತು ಉಳಿದ 2/3 ಭಾಗ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಸಮನಾಗಿ ಹಂಚಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಸಂಗಾತಿ ಮತ್ತು ಪೋಷಕರ ನಡುವೆ ಹಂಚಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
• ಪಾರ್ಸಿಗಳು: ಇವರಲ್ಲಿ ಪತ್ನಿ, ಮಕ್ಕಳು ಮತ್ತು ಮೃತರ ಪೋಷಕರಿಗೆ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸಮಾನ ಪಾಲು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಆಸ್ತಿ ಪಡೆಯಲು ಅನುಸರಿಸಬೇಕಾದ ಕ್ರಮಗಳು

ಯಾವುದೇ ಉಯಿಲು ಇಲ್ಲದಿದ್ದಾಗ ವಾರಸುದಾರರು ಆಸ್ತಿ ಪಡೆಯಲು ಈ ಕೆಳಗಿನ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರಬೇಕು:

1. ಮರಣ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ (Death Certificate): ಇದು ಮೊದಲ ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ದಾಖಲೆ.
2. ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ವಾರಸುದಾರರ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ (Legal Heir Certificate): ತಹಶೀಲ್ದಾರ್ ಕಚೇರಿಯಿಂದ ಇದನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕು.
3. ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ (Succession Certificate): ಬ್ಯಾಂಕ್ ಅಕೌಂಟ್, ಷೇರುಗಳು ಅಥವಾ ಬಾಂಡ್‌ಗಳ ವರ್ಗಾವಣೆಗೆ ಇದು ಅವಶ್ಯಕ.
4. ಆಸ್ತಿ ವರ್ಗಾವಣೆ (Mutation): ಸ್ಥಿರ ಆಸ್ತಿಗಳಾಗಿದ್ದರೆ (ಜಮೀನು, ಮನೆ) ಕಂದಾಯ ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲಿ ಮಾಲೀಕತ್ವದ ಬದಲಾವಣೆ ಮಾಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.

ಸಾಮಾನ್ಯ ವಿವಾದಗಳು ಮತ್ತು ಪರಿಹಾರ

ಪೋಷಕರು ವಿಲ್ ಬರೆಯದಿದ್ದಾಗ ಒಡಹುಟ್ಟಿದವರ ನಡುವೆ ಗೊಂದಲ ಉಂಟಾಗುವುದು ಸಹಜ. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ‘ವಿಭಜನಾ ಪತ್ರ’ (Partition Deed) ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಉತ್ತಮ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಒಮ್ಮತ ಮೂಡದಿದ್ದರೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ವಿಭಜನಾ ದಾವೆ (Partition Suit) ಹೂಡಬಹುದು.

ಗಮನಿಸಿ: ಭವಿಷ್ಯದ ಕಾನೂನು ಹೋರಾಟ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬದ ಮನಸ್ತಾಪ ತಪ್ಪಿಸಲು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ತಮ್ಮ ಜೀವಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿಯೇ ನೋಂದಾಯಿತ ಉಯಿಲು (Registered Will) ಬರೆಯುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಸುರಕ್ಷಿತ ಮಾರ್ಗವಾಗಿದೆ.

ಆಸ್ತಿ ವಿವರದ ಪಟ್ಟಿ (Data Table)

ವಿವರ	ಹಿಂದೂ ಕಾನೂನು	ಮುಸ್ಲಿಂ ಕಾನೂನು	ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಕಾನೂನು
ಮುಖ್ಯ ವಾರಸುದಾರರು	ಹೆಂಡತಿ, ಮಕ್ಕಳು, ತಾಯಿ	ಹೆಂಡತಿ, ಮಕ್ಕಳು, ಪೋಷಕರು	ಹೆಂಡತಿ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳು
ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳ ಹಕ್ಕು	ಗಂಡುಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಸಮಾನ	ಗಂಡುಮಕ್ಕಳ ಪಾಲಿನ ಅರ್ಧದಷ್ಟು	ಗಂಡುಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಸಮಾನ
ಅಗತ್ಯ ದಾಖಲೆ	ವಾರಸುದಾರರ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ	ವಾರಸುದಾರರ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ	ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ

ಆಸ್ತಿ ನಿಮ್ಮದಾಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಹೇಗೆ?

ಕೇವಲ ಕಾನೂನು ಇದ್ದರೆ ಸಾಲದು, ದಾಖಲೆಗಳು ಸರಿಯಿರಬೇಕು. ಮೊದಲು ಪೋಷಕರ ಮರಣ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ (Death Certificate) ಪಡೆಯಿರಿ. ನಂತರ ತಹಶೀಲ್ದಾರ್ ಕಚೇರಿ ಅಥವಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮೂಲಕ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ವಾರಸುದಾರರ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ (Legal Heir Certificate) ಪಡೆಯುವುದು ಅತಿ ಮುಖ್ಯ. ಬ್ಯಾಂಕ್ ಹಣ ಅಥವಾ ಷೇರುಗಳಿಗಾಗಿ ‘ಸಕ್ಸೆಷನ್ ಸರ್ಟಿಫಿಕೇಟ್’ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇರುತ್ತದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಸೂಚನೆ: ಆಸ್ತಿ ಹಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವಿವಾದವಿದ್ದರೆ ತಕ್ಷಣವೇ ಸಿವಿಲ್ ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ವಿಭಜನಾ ದಾವೆ (Partition Suit) ಹೂಡಬಹುದು. ಯಾವುದೇ ಕಾರಣಕ್ಕೂ ದಾಖಲೆಗಳಿಲ್ಲದೆ ಆಸ್ತಿ ಪರಭಾರೆ ಮಾಡಬೇಡಿ.

ನಮ್ಮ ಸಲಹೆ

ಆಸ್ತಿ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದ ಸದಸ್ಯರ ನಡುವೆ ಜಗಳವಾಡಿ ಕೋರ್ಟ್ ಮೆಟ್ಟಿಲೇರುವ ಬದಲು, ಎಲ್ಲರೂ ಕುಳಿತು ‘ಪಾಲುವಿಭಾಗದ ದಸ್ತಾವೇಜು’ (Partition Deed) ಮಾಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಉತ್ತಮ. ಇದರಿಂದ ಸಮಯ ಮತ್ತು ಹಣ ಎರಡೂ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ. ನೆನಪಿಡಿ, ಸರ್ವರ್‌ ಸಮಸ್ಯೆ ತಪ್ಪಿಸಲು ಆನ್‌ಲೈನ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾರಸುದಾರರ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರಕ್ಕೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸುವಾಗ ಮುಂಜಾನೆ ಅಥವಾ ರಾತ್ರಿ 9ರ ನಂತರ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿ.

ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (FAQs)

ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ವಿವಾಹಿತ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳಿಗೆ ತಂದೆಯ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಹಕ್ಕಿದೆಯೇ?

ಉತ್ತರ: ಹೌದು, 2005ರ ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳು ಮದುವೆಯಾಗಿದ್ದರೂ ಸಹ ತಂದೆಯ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಗಂಡುಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಸಮಾನವಾದ ಹಕ್ಕನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ.

ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ತಂದೆ ಬದುಕಿರುವಾಗಲೇ ಆಸ್ತಿ ಕೇಳಬಹುದೇ?

ಉತ್ತರ: ಅದು ಸ್ವಯಾರ್ಜಿತ ಆಸ್ತಿಯಾಗಿದ್ದರೆ (ತಂದೆ ಸ್ವಂತ ದುಡಿಮೆಯಿಂದ ಮಾಡಿದ್ದು) ಅವರು ಬದುಕಿರುವಾಗ ಕೇಳಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಪೂರ್ವಜರ ಆಸ್ತಿಯಾಗಿದ್ದರೆ ಹಕ್ಕು ಕೇಳಬಹುದು.

ಚಿನ್ನದ ಸಾಲ ಪಡೆಯುವವರಿಗೆ ಬಿಗ್ ನ್ಯೂಸ್: ಇನ್ಮುಂದೆ 10 ಗ್ರಾಂ ಚಿನ್ನಕ್ಕೆ 85% ಸಾಲ! RBI ನಿಂದ ಹೊಸ ರೂಲ್ಸ್ ಜಾರಿ

ಈ ಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ಓದಿ

ದಯವಿಟ್ಟು ಗಮನಿಸಿ: ನೀಡ್ಸ್ ಆಫ್ ಪಬ್ಲಿಕ್ ತನ್ನ ಓದುಗರಿಗೆ ನಿಖರವಾದ ಮತ್ತು ಅಧಿಕೃತ ಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಪ್ರಕಟಿಸುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ನಾವು ಯಾವುದೇ ಅನಧಿಕೃತ ಮತ್ತು ಸುಳ್ಳು ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಬಿತ್ತರಿಸುವುದಿಲ್ಲ.