ಬಿಲ್ಡರ್‌ಗಳ ದೌರ್ಜನ್ಯಕ್ಕೆ ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್ ಬ್ರೇಕ್! ಬಾಡಿಗೆ ಮನೆ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಬಂದಿದೆ ಹೊಸ ಕಾನೂನು

ನವದೆಹಲಿ: ಫ್ಲಾಟ್ ಅಥವಾ ಮನೆ ಖರೀದಿಸಿ ಅದನ್ನು ಬಾಡಿಗೆಗೆ ನೀಡುವವರಿಗೆ ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್ (Supreme Court) ಒಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸಿಹಿಸುದ್ದಿ ನೀಡಿದೆ. “ಮನೆಯನ್ನು ಬಾಡಿಗೆಗೆ ನೀಡಿದ ತಕ್ಷಣ ಆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ವಾಣಿಜ್ಯ (Commercial) ಚಟುವಟಿಕೆಯಾಗಿ ಬದಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ” ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ. ಈ ತೀರ್ಪಿನಿಂದಾಗಿ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಮನೆ ಖರೀದಿದಾರರು ಇನ್ಮುಂದೆ ‘ಗ್ರಾಹಕ’ ಎಂಬ ಹಕ್ಕನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿದೆ.

ಪ್ರಕರಣದ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಏನು?

ಈ ವಿವಾದವು ಗುರುಗ್ರಾಮ್‌ನಿಂದ (Gurugram) ಆರಂಭವಾಗಿತ್ತು. ಇಬ್ಬರು ಗ್ರಾಹಕರು 2005 ರಲ್ಲಿ ಬಿಲ್ಡರ್ ಒಬ್ಬರಿಂದ ಫ್ಲಾಟ್ ಖರೀದಿಸಿದ್ದರು. ಒಪ್ಪಂದದ ಪ್ರಕಾರ 36 ತಿಂಗಳೊಳಗೆ ಮನೆ ಹಸ್ತಾಂತರವಾಗಬೇಕಿತ್ತು. ಆದರೆ ಬಿಲ್ಡರ್ ಬರೋಬ್ಬರಿ 6 ವರ್ಷಗಳ ವಿಳಂಬ ಮಾಡಿ, 2015 ರಲ್ಲಿ ಮನೆಯನ್ನು ನೀಡಿದ್ದರು. ಮನೆಯನ್ನು ಪಡೆದ ನಂತರ ಮಾಲೀಕರು ಅದನ್ನು ಬಾಡಿಗೆಗೆ ನೀಡಿದ್ದರು. ಬಿಲ್ಡರ್‌ನ ಈ ವಿಳಂಬ ನೀತಿ ಮತ್ತು ಅನ್ಯಾಯದ ವಿರುದ್ಧ ಗ್ರಾಹಕರು ಗ್ರಾಹಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ (NCDRC) ಮೊರೆ ಹೋಗಿದ್ದರು.

NCDRC ದೂರನ್ನು ವಜಾಗೊಳಿಸಿದ್ದೇಕೆ?

ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ರಾಹಕ ವಿವಾದಗಳ ಪರಿಹಾರ ಆಯೋಗವು (NCDRC) ಈ ದೂರನ್ನು ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸುವಾಗ ಬಿಲ್ಡರ್ ಪರವಾಗಿ ವಾದ ಆಲಿಸಿತ್ತು. ಬಿಲ್ಡರ್ ವಾದ ಏನೆಂದರೆ:

• ಖರೀದಿದಾರರು ಲಾಭದ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಮನೆ ಖರೀದಿಸಿದ್ದಾರೆ.
• ಮನೆ ಸಿಕ್ಕ ತಕ್ಷಣ ಅದನ್ನು ಬಾಡಿಗೆಗೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ, ಅಂದರೆ ಇದು ವಾಣಿಜ್ಯ ಉದ್ದೇಶ.
• ಹೀಗಾಗಿ, ಅವರು ‘ಗ್ರಾಹಕ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆ’ಯಡಿ ಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ವಾದವನ್ನು ಒಪ್ಪಿದ್ದ NCDRC, ದೂರನ್ನು ವಜಾಗೊಳಿಸಿತ್ತು.

ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಹಕರ ವಾದವೇನು?

ಇದನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ಗ್ರಾಹಕರು ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್ ಕದ ತಟ್ಟಿದರು. ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಮಂಡಿಸಿದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ:

1. ನಾವು ಮನೆಯನ್ನು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಬಳಕೆಗಾಗಿ, ಅಂದರೆ ವಯಸ್ಸಾದ ಪೋಷಕರಿಗಾಗಿ ಖರೀದಿಸಿದ್ದೆವು.
2. ಬಿಲ್ಡರ್ ನೀಡಿದ ವಿಳಂಬದ ಕಾರಣದಿಂದ ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿ ಮನೆಯನ್ನು ಬಾಡಿಗೆಗೆ ನೀಡಬೇಕಾಯಿತು.
3. ಬಾಡಿಗೆಗೆ ನೀಡುವುದು ಒಂದು ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ನಿರ್ಧಾರವೇ ಹೊರತು ಅದೊಂದು ದೊಡ್ಡ ವ್ಯವಹಾರವಲ್ಲ.

ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್‌ನ ಮಹತ್ವದ ನಿರ್ದೇಶನಗಳು

ಪ್ರಕರಣದ ಸಮಗ್ರ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿದ ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್, NCDRC ನೀಡಿದ್ದ ಆದೇಶವನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿತು. ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ನೀಡಿದ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳು ಹೀಗಿವೆ:

• ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಉದ್ದೇಶ ಮುಖ್ಯ: ಮನೆ ಖರೀದಿಸುವಾಗ ಅದರ ಮೂಲ ಉದ್ದೇಶ ಏನು ಎಂಬುದು ಮುಖ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಬದುಕಲು ಖರೀದಿಸಿದ್ದೇ ಅಥವಾ ಕೇವಲ ಲಾಭ ಗಳಿಸಲು ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾಡಲು ಖರೀದಿಸಿದ್ದೇ ಎಂಬುದು ಮುಖ್ಯ.
• ಪುರಾವೆ ಒದಗಿಸುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿ: ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ವಾಣಿಜ್ಯ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಮನೆ ಖರೀದಿಸಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ಬಿಲ್ಡರ್ ಅಥವಾ ಡೆವಲಪರ್ ವಾದಿಸಿದರೆ, ಅದನ್ನು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಅವರ ಮೇಲೆಯೇ ಇರುತ್ತದೆ. ಖರೀದಿದಾರರು ಇದನ್ನು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ.
• ಬಾಡಿಗೆ ಎಂದರೆ ವ್ಯಾಪಾರವಲ್ಲ: ಕೇವಲ ಬಾಡಿಗೆಗೆ ನೀಡುವುದನ್ನು ಲಾಭಕೋರತನ ಅಥವಾ ವ್ಯವಹಾರ ಎಂದು ಕರೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ 2 ಅಥವಾ 3 ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೂ ಸಹ, ಅವನು ವ್ಯವಹಾರ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸದ ಹೊರತು ಅವನನ್ನು ‘ಗ್ರಾಹಕ’ ಎಂದೇ ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕು.

ಅಂತಿಮ ತೀರ್ಪು ಮತ್ತು ಅದರ ಪರಿಣಾಮ

ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್ ಈ ಗ್ರಾಹಕರನ್ನು ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ‘ಗ್ರಾಹಕರು’ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿದೆ. ಈಗ ಈ ಪ್ರಕರಣವು ಮತ್ತೆ NCDRC ಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಈಗ ಮನೆ ವಿಳಂಬಕ್ಕೆ ನೀಡಬೇಕಾದ ಪರಿಹಾರ ಮತ್ತು ಇತರ ದಂಡಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಯಲಿದೆ.

ಪ್ರಮುಖ ಮಾಹಿತಿ ಕೋಷ್ಟಕ:

ಪ್ರಮುಖ ಸೂಚನೆ: ನಿಮ್ಮ ಮನೆ ಹಸ್ತಾಂತರ ವಿಳಂಬವಾದರೆ ಅಥವಾ ಬಿಲ್ಡರ್ ವಂಚನೆ ಮಾಡಿದರೆ, ನೀವು ಬಾಡಿಗೆಗೆ ಮನೆ ನೀಡಿದ್ದರೂ ಸಹ ಗ್ರಾಹಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಧೈರ್ಯವಾಗಿ ಕೇಸ್ ದಾಖಲಿಸಬಹುದು. ವಿಳಂಬಕ್ಕೆ ಪರಿಹಾರ ಪಡೆಯುವುದು ನಿಮ್ಮ ಹಕ್ಕು.

ನಮ್ಮ ಸಲಹೆ

“ನಮ್ಮ ಸಲಹೆ ಏನೆಂದರೆ, ನೀವು ಬಿಲ್ಡರ್‌ನಿಂದ ಫ್ಲಾಟ್ ಖರೀದಿಸುವಾಗ ಅಥವಾ ಒಪ್ಪಂದ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ ‘ವೈಯಕ್ತಿಕ ವಾಸಕ್ಕೆ’ (Personal Use) ಎಂದು ನಮೂದಿಸುವುದನ್ನು ಮರೆಯಬೇಡಿ. ಇದು ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಬಿಲ್ಡರ್‌ಗಳು ಕಾನೂನು ಕುಣಿಕೆಯಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳದಂತೆ ತಡೆಯಲು ನಿಮಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.”

ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು (FAQs):

ಪ್ರಶ್ನೆ 1: ನಾನು ಎರಡು ಮನೆ ಹೊಂದಿದ್ದರೆ ನಾನು ಗ್ರಾಹಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಹೋಗಬಹುದೇ?

ಉತ್ತರ: ಹೌದು, ಖಂಡಿತ ಹೋಗಬಹುದು. ನೀವು ಹೂಡಿಕೆ ಅಥವಾ ವ್ಯವಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ಮನೆ ಕೊಂಡಿಲ್ಲ, ವೈಯಕ್ತಿಕ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕೆ ಕೊಂಡಿದ್ದೀರಿ ಎಂದು ಸಾಬೀತಾದರೆ ನೀವು ಗ್ರಾಹಕ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದೆಯಡಿ ನ್ಯಾಯ ಪಡೆಯಬಹುದು.

ಪ್ರಶ್ನೆ 2: ಮನೆ ಖರೀದಿ ವಾಣಿಜ್ಯ ಉದ್ದೇಶದ್ದು ಎಂದು ಯಾರು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಬೇಕು?

ಉತ್ತರ: ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿರುವಂತೆ, ನೀವು ಮನೆ ಕೊಂಡಿದ್ದು ಲಾಭ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ವ್ಯವಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ಎಂದು ಬಿಲ್ಡರ್ ಅಥವಾ ಡೆವಲಪರ್ ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಬೇಕು. ಮಾಲೀಕರು ಅದನ್ನು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ.

‘ಲೇಬರ್ ಕಾರ್ಡ್’ ಇದ್ದವರಿಗೆ ಸಿಗಲಿದೆ ಬಂಪರ್ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು: ಮದುವೆ, ಶಿಕ್ಷಣ ಹಾಗೂ ವಸತಿಗಾಗಿ ಸಿಗುವ ಸಹಾಯಧನದ ಪೂರ್ಣ ವಿವರ ಇಲ್ಲಿದೆ!

ಈ ಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ಓದಿ

ದಯವಿಟ್ಟು ಗಮನಿಸಿ: ನೀಡ್ಸ್ ಆಫ್ ಪಬ್ಲಿಕ್ ತನ್ನ ಓದುಗರಿಗೆ ನಿಖರವಾದ ಮತ್ತು ಅಧಿಕೃತ ಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಪ್ರಕಟಿಸುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ನಾವು ಯಾವುದೇ ಅನಧಿಕೃತ ಮತ್ತು ಸುಳ್ಳು ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಬಿತ್ತರಿಸುವುದಿಲ್ಲ.